Cezalar her yıl yeniden belirleniyor
Bunu bilmek, herhangi bir rakamı ezberlemekten daha faydalı. 2872 sayılı Çevre Kanunu uyarınca verilecek idari para cezaları, yeniden değerleme oranına göre her yıl güncelleniyor.
Güncel tutarlar Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle duyuruluyor. 2026 yılı için geçerli olan 2026/1 sayılı Tebliğ, 30 Aralık 2025 tarihli ve 33123 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı.
Bu yüzden eski bir haberde okuduğun tutar yanlış değil, güncel değil. Ocak ayından sonra bu sayfadaki rakamlar da dahil olmak üzere her rakamı yürürlükteki tebliğden doğrulaman gerekir.
2026 için bildirilen tutarlar
Yasal döküm alanlarının dışına, boş arsalara, ormanlık alanlara veya çöp konteynerlerinin kenarına moloz ve mobilya atıkları bırakanlara uygulanan idari para cezaları, 2026 yılı için kişilerde 115.021 TL’ye, firmalarda 191.867 TL’ye kadar çıkıyor.
Bu tutarlar belediye uygulamalarında bildirilen rakamlardır ve fiil ile duruma göre değişir. Kesin tutar için yürürlükteki tebliğe bakmak gerekir.
Ceza tek başına anlatmıyor
Uygulamanın gerçekte ne kadar olduğunu görmek için tek bir ilçeye bakmak yeterli: 2026 yılının ilk yedi ayında, yasal döküm alanları dışına inşaat atığı ve eski mobilya atan kişilere kesilen ceza toplamı 413 bin 631 lirayı buldu.
Yani bu, kağıt üzerinde kalan bir yaptırım değil. Özellikle moloz ve mobilya, tespiti en kolay atık türlerinden.
Nereye bildirilir
- Belediyeye, temizlik işleri veya zabıta üzerinden. Kaçak dökümde ilk muhatap belediyedir
- Zabıtaya, özellikle döküm anını gördüysen ya da plaka aldıysan
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne, büyük miktarlar ve tehlikeli atıklar için
- Orman İşletme Müdürlüğüne, döküm ormanlık alandaysa
- Yanma, duman ya da sıvı sızıntısı varsa 112. O zaman bildirim değil, acil durumdur
İşe yarayan bir bildirimde ne olmalı
- Tam konum, mümkünse koordinatla. Boş arsada ya da orman yolunda adres işe yaramaz
- İki fotoğraf: biri atığın türünü gösterecek kadar yakın, biri yeri tekrar bulmayı sağlayacak kadar geniş
- Atığın türü: moloz, mobilya, lastik, budama atığı, varil, eternit levha. Yetkili kurum ve ceza kapsamı buna göre değişir
- Yaklaşık miktar, ölçek için görünür bir referansla
- Tarih ve biliyorsan ne zamandır orada olduğu
- Karıştırmadan görünen kaynak ipuçları: irsaliye, etiket, firma yazısı. Atığın içini karıştırma
Yapılmaması gerekenler
- Bildirmeden önce temizleme. İyi niyetli ama birini yanıt vermeye zorlayacak delili yok eder
- Varillere, kapalı torbalara ve eternit olabilecek levhalara dokunma
- Üstüne bir şey ekleme, az bile olsa. Bir döküm noktası birkaç gün içinde başkalarını çeker
- Başkasının bildirdiğini varsayma. Kimsenin bildirmemiş olmasının en yaygın nedeni bu
Kamuya açık kayıt neden işe yarar
Temizlenen bir döküm noktası şaşırtıcı bir düzenlilikle geri gelir. Bu yerler yapısal nedenlerle tekrarlanır: arabayla ulaşılıyor, gece görünmüyor, toplama noktası uzak.
Tek bir bildirim bir temizlik sağlar. Aynı noktanın tarihli ve fotoğraflı geçmişi ise başka bir şeydir: bariyer, kamera, levha ya da daha yakın bir toplama noktası için gereken gerekçedir. CleanSpot’ta her bildirim fotoğrafı, tarihi ve koordinatları kamuya açık bir haritada tutar, aynı noktayı yeniden açmak da bu seriyi oluşturur.
Belediyeye yapılan bildirimin yerine geçmez ve öyleymiş gibi sunmuyoruz. Dosyada genelde eksik olan delildir.
Kaynaklar
Kaçak moloz dökümünün cezası ne kadar?
2026 için bildirilen tutarlar kişilerde 115.021 TL’ye, firmalarda 191.867 TL’ye kadar çıkıyor. Tutarlar her yıl yeniden değerlemeyle güncellendiği için kesin rakamı yürürlükteki tebliğden doğrulaman gerekir.
Neden her yerde farklı rakam görüyorum?
Çünkü cezalar her yıl güncelleniyor ve Resmî Gazete’de tebliğle yayımlanıyor. Gördüğün rakamların çoğu yanlış değil, sadece önceki bir yıla ait.
Cezayı kim keser?
Kaçak dökümde ilk muhatap belediyedir; zabıta tespit ve tutanak sürecini yürütür. Büyük miktarlar ve tehlikeli atıklarda il müdürlüğü devreye girer.
Molozu kendim kaldırabilir miyim?
Bildirmeden ve fotoğraflamadan önce hayır, yoksa delil kaybolur. Varillere ve eternit olabilecek levhalara ise hiç dokunma.